अनेक कुटुंबे हे कामधंद्यानिमित्त मूळ गावी राहात नाहीत. त्यांची शिधापत्रिकेवर गावाकडचा पत्ता असे. त्यांना धान्यही गावाकडील स्वस्त धान्य दुकानात मिळत. मात्र, हे कुटुंब गावी राहात नसल्याने धान्य घेण्यासाठी त्यांना जाता येत नव्हते. शासनाचा मूळ हेतू साध्य होत नव्हता.

स्वस्त धान्य दुकानदारही बऱ्याचदा या कुटुंबासाठी आलेल्या धान्याची परस्पर काळ्या बाजारात विक्री करत. या गैरकृत्यांना प्रतिबंध करणे आणि गरीब कुटुंबांना धान्य मिळण्यासाठी शिधापत्रिकांना बारा अंकी क्रमांक देण्यास सुरुवात करण्यात आली.

बारा अंकी क्रमांकासाठी कुटुंबातील सर्व सदस्यांचे आधार कार्ड आणि हाताचे ठसे द्यावे लागतात. पुरवठा विभागाच्या देखरेखीखाली ही प्रक्रिया पार पाडली जात होती. बारा अंकी क्रमांकानंतर कोणत्याही स्वस्त धान्य दुकानातून हाताचा ठसे देऊन धान्य घेता येत होते.

गोरगरिबांना सण, उत्सव साजरे करण्यासाठी ‘ आनंदाचा शिधा’ १०० रुपयांमध्ये दिला जात होता. ज्यांचे रेशन कार्ड हे ऑनलाईन केले आहेत. त्यांनाच या योजनांचा लाभ मिळत होता. शिधापत्रिका काढून देताना काही दलाल नागरिकांची फसवणूक करतात.